Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu

hiperaktiviteDEHP yani Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu çocukluk çağında dikkat dağınıklığı, aşırı hareketlilik, dürtüsellik ile kendini gösteren çocukluk çağında başlayıp ergenlikte şekil değiştiren bir tür bozukluktur. Erişkinlik döneminde de zaman zaman görülebilmesine rağmen en önemli belirtilerini 4-5 yaşlarından itibaren göstermeye başlar ve ilkokul 1.sınıfta ortaya çıkar. Erkek çocuklarda görülme oranı kız çocuklarına göre daha yüksektir. Erkek çocuklarda daha çok aşırı hareketlilik (hiperaktivite) ve dürtüsellik belirtileri gözükürken; kız çocuklarında dikkat eksikliği belirtileri daha fazla görülür. Bazı vakalarda birbirinden bağımsız olarak ta hiperaktivite ve dikkat eksikliği görülebilse de, pek çok olgu da bu iki durum bir arada ortaya çıkar.

DSM sınıflandırmasında en son 1994′teki sınıflamada dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu terimi altında üç tip tanımlanmıştır.

DEHB/birleşik tip,

DEHB/dikkat bozukluğunun önde olduğu tip  

DEHB/ hiperaktivitenin önde olduğu tip

Dikkat eksikliği, hiperaktivite ve dürtüsellik temel belirtilerdir ve bu belirti kümeleri çocuğun içinde bulunduğu ortama ve yaşam çevresine göre değişiklik gösterebilmektedir.

Hiperaktivite: Çocuğun yaşına göre aşırı hareketli olması ve bu davranışının anaokulu, okul ve soyal çevre gibi durumlarda problemlere yol açmasıdır.

Belirtileri

  1. Oturduğu yerde devamlı kıpır kıpır hareketlidir.

  2. Sınıf içerisinde derste yerinde oturamaz kalkıp gezinir.

  3. Oyun ya da eğlence etkinliklerini sakince sürdürmede zorlanır.

  4. Çoğunlukla hareket halindedir. uygunsuzca gezer, tırmanır.

  5. Çok fazla konuşur.

Dürtüsellik: Çocuğun içinden gelen davranışları kontrol altına alamaması olarak tanımlanır. Bu çocuklar genelde oldukça aceleci, sabırsız, sırasını bekleyemeyen, başkalarının sözünü kesen, isteklerini erteleyemeyen ve davranışlarının sonucunu düşünmeden aklına estiğ gibi hareket eden çocuklardır.

Belirtileri

  1. Kendisine sorulan bir şeyde soru bitmeden cevaplamaya kalkar.

  2. Sırasını beklemekte zorlanır.

  3. Bir konuyu rahatsız edici biçimde böler, etrafına sataşır.

 

Dikkat Eksikliği: Dikkat ve konsantrasyonunu belirli bir konu veya durum üzerinde yaşının gerektirdiği şekilde toplayamamadır.

Belirtileri

  1. Ödevlerinde ya da oyununda dikkatini sürdürmekte zorlanır.
  2. Kendisi ile konuşulduğunda dinlemiyor gibi görünür.
  3. Dışarıdan gelen uyarılar kolayca dikkatini çeler.
  4. Okul ödevinde ya da diğer çalışmalarda dikkatsizliğinden dolayı ayrıntıları kaçırır ve hatalar yapar.
  5. Sık sık unutkanlıklar yaşar, ödevin

Yukarıdaki maddelerin 7 yaşından önce başladığı ve en az iki ortamda görüldüğü durumlarda DEHB tanısı düşünülmelidir.